بنام خدا
نگاهی به آشپزخانه های متمرکز از دبدگاه یک کارشناس ارشد بهداشت محیط (( ماشاالله تفقدی که مسئولیت بهداشت یکی از آشپزخانه مکه مکرمه و مدینه منوره را همه ساله از سال 1382تاکنون عهده داربوده است.))

مقدمه:
مهمترین نگرانی مسئولین محترم سازمان حج و زیارت کشور جمهوری اسلامی ایران در ارتباط با بحث تامین سلامت زائرین طی مدت زمان حضور در عربستان در ایام حج تمتع و عمره تامین غذای سالم و بهداشتی و با کیفیت مطلوب جهت زائرین محترم می باشد.
نظربه پیشینه تهیه و طبخ غذا در هتلها و اماکن اقامتی زائرین طی سالهای قبل از 1382 و مخاطرات بهداشتی فرا روی این پروسه که مورد شکایت و اعتراض زائرین قرار گرفته بود . مسئولین محترم سازمان حج و زیارت با بررسیهای کارشناسانه و نتایج حاصله طراحی آشپزخانه های متمرکز تهیه و طبخ و تامین غذای سالم و بهداشتی بصورت متمرکزرا مورد تصویب قرار دادند که طی تلاشها و پیگیریهای مجدانه مسئولین محترم از سال 1382 مورد مذکور بصورت اجرایی در آمد و همه ساله باتوجه به کسب تجربیات سالها ی قبل روند مدیریتی و اجرائی آن بطور محسوس ارتقا یافته است که به اختصار به چند مورد اشاره می گردد.
الف : فضاهای فیزیکی آشپزخانه :
باتوجه به فعال شدن آشپزخانه ها و مشکلات دستگاههای اجرایی و مدیریتی در مرحله اجرا نیاز به احداث فضاهای جدید و یا گاها توسعه بخشهای موجود احساس گردید که در یک نگاه کارشناسی و مقایسه ای فضاهای فیزیکی و تعداد سردخانه ها . انبارها . سالنهای طبخ . ظرفشورخانه . سالن های آماده سازی ........ همه ساله روند روبه بهبود و روبه افزایش را بهمراه دارد.
ب: لوازم و ابزار کار :
نظر به حجم بالای پخت غذا و نیاز به استفاده از لوازم و ابزار مدرن و بهداشتی تلاش شده است که در اکثر قسمتها ی طبخ استفاده از دستگاههای بخارپز و مدرن مدنظر قرار گیرد که هم کیفیت مطلوب غذای تولیدی را بهمراه داشته و هم سلامت پرسنل و شاغلین را در پروسه تولید تامین و تضمین نماید.

ج: نیروهای اجرائی و تخصصی :
علاوه بر کسب تجارب چندین ساله کار درآشپزخانه های متمرکز و باتوجه به احساس نیاز به گذراندن دوره های کوتاه مدت آموزشی از جمله :
1- دوره های ویژه بهداشت مصوب وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی ایران
2- دوره های پیش بینی شده از سوی سازمان حج و زیارت
3- دوره های تخصصی مدون و ........
خوشبختانه روند علمی روبه بهبود و قابل قبولی را در کیفیت خروجی کالای تولیدی در آشپزخانه ها بهمراه داشته است .

د: برنامه غذایی :
با انجام برنامه های تحقیقاتی و بهره گیری از متخصصان تغذیه و بهداشت که بصورت پیوسته با سازمان حج و زیارت در ارتباط هستند تحول قابل توجهی در برنامه غذایی زائرین محترم از حیث تنوع و کیفیت مطلوب آن ایجاد شده است .
ه: رضایت مندی زائرین از غذا:
همه ساله از طریق سازمان حج و زیارت نظرسنجی هایی از زائرین انجام می گیرد که نتایج حاصله در ارتباط با غذا نشانگر رضایت قابل قبول زائرین را نشان می دهد که جای تشکر از تمامی مسئولین و دیگر نیروهای مدیریتی و اجرائی و تخصصی را دارد.
و: نتایج و جمع بندی :
یا عنایت به موارد فوق الذکر ضمن تشکر و قدردانی از تمامی زحمت کشان و مسئولین محترم امید است این روند رو به بهبود ادامه یافته تا شاهد رضایت مندی کامل زائرین و نهایتا خداوند منان باشیم .
ماشاالله تفقدی – کارشناس ارشد بهداشت محیط
ناظربهداشتی سالهای 1382 الی 1389 آشپزخانه های متمرکزحج تمتع